Facebook và báo chí: Khi cuộc chơi mất công bằng

Facebook tạo ra sân chơi để người dùng thoải mái sử dụng nội dung bản quyền của báo chí mà không phải trả phí trong khi các cơ quan báo chí phải bỏ tiền.

Bằng thuật toán khác nhau, Facebook tạo ra sân chơi để người dùng thoải mái sử dụng nội dung bản quyền của báo chí mà không phải trả phí trong khi các cơ quan báo chí phải chi rất nhiều tiền để sản xuất ra nội dung này.

Thiên đường nội dung “chùa”

Facebook là mạng xã hội lớn nhất hành tinh, nhưng cũng không ngoa khi cho rằng đây là nơi lan truyền nội dung “chùa” lớn nhất thế giới. Thật vậy, chính sách tự do của Facebook và đẩy trách nhiệm cho người dùng khiến mạng xã hội này trở thành nơi chia sẻ thông tin một cách thoải mái.

Chưa bàn đến các loại tin tức sai lệch mà được gọi là fake news, Facebook tạo ra sân chơi để người dùng chia sẻ mọi nội dung trong đó có nội dung báo chí bằng các chất liệu câu chữ, hình ảnh, video.

Điều đáng nói là Facebook không hề ngăn chặn sự lan truyền tin tức có bản quyền này, mà thay vào đó lại giúp các hội nhóm, fanpage như vậy sử dụng bản quyền báo chí.

Facebook và báo chí: Khi cuộc chơi mất công bằng-1

Nghiên cứu chỉ ra người đọc đang đọc tin trên mạng xã hội nhiều hơn, nhưng Facebook không trả tiền cho báo chí.

Hồi tháng 2, câu chuyện báo chí Australia ‘tức nước vỡ bờ’ với Facebook chỉ là giọt nước cuối cùng làm tràn ly, bởi trước đó các cơ quan báo chí nơi đây đã phải chật vật sống dựa trên sự điều tiết nội dung của Facebook.

Trong cuộc chiến đó, Facebook khóa toàn bộ nội dung của các cơ quan báo chí Australia, tự tuyên bố rằng chỉ ít hơn 4% người dùng nước này đọc tin. Facebook tuyên bố tạo ra 5,1 tỷ liên kết ngoài đến các tờ báo Australia trong năm 2020, giúp tạo ra doanh thu 313 triệu USD cho các cơ quan báo chí.

Đó chỉ là những tuyên bố một phía của Facebook, nhưng trong cùng năm đó, số liệu của Ủy ban Chứng khoán và Đầu tư Australia chỉ ra rằng Facebook chỉ nộp khoản thuế 20 triệu USD trên doanh thu 712,7 triệu USD. Không cần nói cũng thấy con số nào lớn hơn ở đây.

Tại Mỹ, Facebook vội vàng phải đưa vào Instant Articles từ năm 2015 và Facebook News từ năm 2019. Đây là những tính năng để tạo ra chia sẻ doanh thu với các nhà xuất bản nội dung nói chung, chứ không riêng gì cơ quan báo chí.

Facebook và báo chí: Khi cuộc chơi mất công bằng-2

Instant Artcles ra đời để Facebook chia sẻ doanh thu với báo chí, nhưng mau chóng trở thành nguồn phát tán tin giả, tin sốc hoặc ăn cắp bản quyền nội dung báo chí chính thống.

 

Vì thế, Instant Articles kể từ khi ra đời đến nay đã trở thành thiên đường kiếm tiền cho các website ăn cắp nội dung bản quyền của báo chí chính thống. Và Facebook hợp pháp hóa việc này bằng một cơ chế kiểm duyệt lỏng lẻo, gián tiếp tạo ra vô số các website tin giả, tin sốc, tin lấy lại khiến các cơ quan báo chí chảy máu nội dung nghiêm trọng.

Vì thế Facebook News đã ra đời để chắt lọc thông tin một cách chính thống hơn. Nhưng một lần nữa Facebook lại bị đặt dấu hỏi về cơ chế chia sẻ doanh thu, kiểm soát việc xác thực nội dung và đối tác như thế nào.

Xa hơn, người ta lo ngại rằng Facebook News sẽ lại chỉ là nơi để giữ chân người dùng ở lại lâu hơn trên nền tảng mạng xã hội này, qua đó tối đa hóa doanh thu mà Facebook kiếm được mà thôi. Đó là chưa kể Facebook vẫn đang rất chậm chạp triển khai tính năng này ra bên ngoài nước Mỹ mà mới chỉ có Anh là nước đầu tiên có mục Facebook News.

Trong cuộc chiến với nước Úc hồi tháng 2 năm nay, Facebook đã tuyên bố cùng Google đầu tư 1 tỷ USD vào ngành tin tức nước này trong ba năm tiếp theo. Đó chỉ là một hạt cát nhỏ trong khoản doanh thu khổng lồ 268 tỷ USD mà Facebook và Alphabet (công ty mẹ Google) tạo ra chỉ tính riêng trong năm 2020.

Lá chắn bảo vệ Facebook

Facebook cũng như các công ty truyền thông mạng xã hội khác, không lo sợ vấn đề vi phạm bản quyền nội dung là nhờ một lá chắn đã có từ lâu. Điều 230 của đạo luật về Chuẩn mực Truyền thông (Communications Decency Act) ban hành năm 1996 giúp Facebook tránh phải chịu trách nhiệm về những thứ do người dùng đăng lên.

Và vì thế, Facebook mặc sức để người dùng thoải mái ăn cắp nội dung, chất xám của báo chí. Thay vì ngăn chặn, Facebook có một cơ chế giúp tăng tương tác (engagement) và tiếp cận (reach) để những nội dung như vậy lan truyền rộng hơn, trong khi báo chí vất vả xuất bản nội dung lại không đến được người đọc thực sự.

Nói theo kiểu thuật ngữ công nghệ, Facebook đang hostlink, giam cầm người dùng để giữ lại miếng bánh béo bở nhất mà không gửi lại traffic, phần đáng được trả cho các tờ báo. Đó là chưa kể thông tin cá nhân của người dùng được Facebook giữ lại và thoải mái sử dụng cho các mục đích khác nhau.

Đây là điều không thể chấp nhận được khiến News Corp của tỷ phú Rupert Murdoch đã phải tự mình đàm phán với Google và Facebook để đưa một thỏa thuận có lợi nhất cho đế chế của vị tỷ phú 90 tuổi này.

Tuy nhiên không phải cơ quan báo chí nào cũng có đủ vị thế để gây sức ép lên Facebook như News Corp. Như bài học của nước Úc, đã đến lúc cơ quan báo chí trên toàn thế giới cùng đồng lòng bắt tay chống lại kẻ khổng lồ xấu chơi như Facebook và Google. 

Phương Nguyễn

BBC xin lỗi vì phát sóng cận cảnh Eriksen ngã gục trên sân

BBC xin lỗi vì phát sóng cận cảnh Eriksen ngã gục trên sân

Nhiều đài truyền hình bị khán giả chỉ trích vì tập trung phát sóng cảnh Eriksen được hô hấp nhân tạo và hình ảnh hoảng loạn của vợ nam cầu thủ.

Chủ đề : facebookbáo chí
 
List comment
 

Bất động sản “view sông” luôn được nhà đầu tư săn lùng và chấp nhận trả mức giá đắt hơn rất nhiều so với những sản phẩm khác. Sức nóng của những căn hộ ven sông chưa bao giờ giảm nhiệt.

 

Viettel IDC trở thành đối tác công nghệ của Cloudian tại thị trường Việt Nam. Sự kết hợp với đối tác quốc tế Cloudian lần này mang đến giải pháp Cloudian HyperStore là sản phẩm lưu trữ Object Storage tương thích hoàn toàn với chuẩn S3 (S3-Native).

 

Chuyển đổi số đã và đang ảnh hưởng đến những lĩnh vực như chăm sóc sức khỏe, logistics, bảo hiểm, sản xuất… trong đó không thể thiếu du lịch. Các động thái chuyển đổi số biến du lịch trở thành một trong những ngành số hóa tích cực nhất.

 

Một số cơ sở dữ liệu chính phủ Ukraine đang đặt trên máy chủ đám mây tại Ba Lan. Các quan chức nước này cũng đang đàm phán thỏa thuận tương tự với Pháp, Estonia và vài nước khác.

 

Các khách hàng có thể yêu cầu tài xế Grab giữ im lặng trong suốt chuyến đi, kể cả việc tài xế nói chuyện điện thoại khi bật tính năng “chuyến xe yên lặng”.

 
 

Mở rộng trung tâm dịch vụ thể hiện cam kết lâu dài của Zebra với Việt Nam cũng như đối với thành công dài hạn của các khách hàng và đối tác kênh trong nước.

Bitcoin bật tăng trở lại khi chạm ngưỡng 20.000 USD, thấp nhất trong vòng 18 tháng.  

Biên bản nội bộ bị rò rỉ của Facebook cho thấy công ty đang ấp ủ kế hoạch lớn để cạnh tranh với TikTok, đối thủ đến từ Trung Quốc.  

Để cài nhạc chuông trực tiếp trên iPhone mà không cần dùng đến máy tính, người dùng có thể tải về bản nhạc bằng Documents, và làm thao tác chuyển đổi định dạng bằng GarageBand.

Từ bỏ công việc livestream bán hàng với doanh thu cả trăm triệu USD, cựu CEO hãng công nghệ Smartisan nhiều tai tiếng đã quyết định quay lại lĩnh vực công nghệ.

 
123

Giấy phép hoạt động báo chí: Số 09/GP-BTTTT, Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 07/01/2019.

Tòa soạn: Tầng 7, Tòa nhà Cục Tần số Vô tuyến điện, 115 Trần Duy Hưng, Quận Cầu Giấy, Hà Nội

Điện thoại: 024 3 936 9966 - Fax: 024 3 936 9364

Hotline nội dung: 0888 911 911 - Email: toasoan@ictnews.vn

123