Đừng đăng gì lên Facebook nếu bạn chưa hiểu điều này

Sự độc tài của Facebook đặt người dùng vào trạng thái cảnh giác, cẩn thận khi chia sẻ thông tin cá nhân lên mạng xã hội này.

Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả John Naughton, The Guardian.

Đầu tháng 7, Anne Borden King đăng tải trên Facebook cá nhân về việc cô đã được chẩn đoán mắc bệnh ung thư vú. Kể từ đó, "Facebook của tôi liên tục xuất hiện quảng cáo về các dịch vụ chăm sóc ung thư", King kể lại.

Các quảng cáo lần đầu tiên xuất hiện trên Facebook của King như thuốc trị ung thư, các loại hạt ngăn ngừa ung thư đến các liệu pháp điều trị ung thư không gây độc hại.

King là thành viên của tổ chức giám sát khoa học Bad Science Watch, và là đồng sáng lập của chương trình Chống sự tự kỷ giả mạo. Với kiến thức của mình, cô dễ dàng nhận ra các chỉ số, các lời nói trong quảng cáo trên Facebook là sai sự thật, một số phương pháp điều trị còn nguy hiểm và phản khoa học.

Facebook có hồ sơ riêng của mỗi người dùng

"Khi tôi thấy mẫu quảng cáo trị ung thư, tôi biết mình đã bị Facebook phát hiện và sắp sếp vào nhóm đối tượng sẽ bị những quảng cáo tương tự tiếp cận", King chia sẻ.

Facebook đã sắp xếp King vào danh sách người đang điều trị ung thư, hay một cá nhân đang nghiên cứu về ung thư, hoặc là cả 2 trường hợp. Các thuật toán ghi lại mọi thứ người dùng làm và chia sẻ trên Facebook để xây dựng một hồ sơ riêng, giúp các nhà quảng cáo tiếp cận chính xác với những nhu cầu của người dùng.

Từ hồ sơ cá nhân riêng, đội ngũ quảng cáo sẽ tạo ra những chương trình quảng bá sản phẩm và dịch vụ phù hợp với từng nhu cầu, dù là thầm kín nhất của người dùng. Những tác vụ này được thực hiện trên một hệ thống độc lập, tinh vi và rất dễ sử dụng do Facebook phát triển.

Đối với người làm quảng cáo, họ muốn tiếp cận tới nhiều hơn những người có nhu cầu sử dụng sản phẩm của họ. Đối với Facebook, họ muốn các nhà quảng cáo phải chi tiêu tiền nhiều hơn.

Tuy nhiên, những người dùng bình thường như King, bị đối xử như một biến số trong các thuật toán hiển thị quảng cáo của Facebook. Cỗ máy tự động kết nối giữa người dùng có nhu cầu tới sản phẩm phù hợp, không quan tâm đến việc King có phải là một bệnh nhân ung thư hay không.

Facebook theo doi nguoi dung, hay can than khi su dung Facebook, can than khi dang bai Facebook anh 1

Facebook có nhiều định dạng hiển thị để liên tục quảng cáo sản phẩm tới người dùng. Ảnh: Facebook.

Tháng 9/2017, một nhóm phóng viên và nhà nghiên cứu từ tổ chức ProPublica đã thử nghiệm tính năng chạy quảng cáo trên Facebook, để xem công cụ này có giúp họ quảng bá sản phẩm tới những người chống Do Thái không. Đây là chủ đề được xem là "hành vi phân biệt đối xử", một nội dung bị cấm quảng cáo trên Facebook.

Kết quả là hệ thống quảng cáo của Facebook đã chỉ ra được có 108.000 người dùng có "đặc tính" như vậy, tổng hợp từ các từ khóa mà họ đã tìm kiếm hoặc chia sẻ trước đó. Để đăng quảng cáo tiếp cận số lượng người này, số tiền phải trả là 30 USD.

ProPublic đã liên hệ với Facebook sau đó, công ty này cho biết đã xóa đi hạng mục quảng cáo tới những người chống Do Thái và hứa tìm cách giải quyết vấn đề.

 

Hãy cảnh giác vì sự độc tài của Facebook

Đầu năm 2020, Facebook vấp phải làn sóng chỉ trích khi chậm trễ trong việc xử lý những tin giả, tin không đúng sự thật liên quan tới đại dịch Covid-19.

Đến cuối tháng 5, cái chết của công dân da màu George Floyd châm ngòi cho một làn sóng biểu tình rộng khắp nước Mỹ, lúc này Facebook vẫn thể hiện sự lỏng lẻo trong quy trình kiểm duyệt nội dung mang tính kích động thù địch và bạo lực, đặc biệt là đến từ Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Sau đó, chiến dịch tẩy chay quảng cáo Facebook mang tên "Stop Hate for Profit" với sự tham gia của hơn 800 doanh nghiệp lớn nhỏ toàn cầu, với mục tiêu tạo áp lực tài chính buộc Facebook phải thay đổi.

Trong cuộc họp với ban lãnh đạo của phong trào tẩy chay, Facebook vẫn xác định họ vô tội. Facebook nói nhiều về sự thay đổi, nhưng không đưa ra hành động cụ thể nào để xử lý vấn đề. "Buổi họp rất lâu, nhưng vô nghĩa", Jonathan Greenblatt, Chủ tịch Liên đoàn Chống phỉ báng ADL cho biết.

Facebook theo doi nguoi dung, hay can than khi su dung Facebook, can than khi dang bai Facebook anh 2

Facebook vẫn xác định họ "vô tội" sau rất nhiều chỉ trích về sự lỏng lẻo trong quy trình kiểm duyệt nội dung mang tính kích động thù địch và bạo lực. Ảnh: New York Times.

Sự độc tài của Facebook đến từ việc các kỹ sư phần mềm của họ đã tạo ra một cỗ máy hoàn hảo, có thể kết nối chính xác từ những nhu cầu rất nhỏ của người dùng đến một sản phẩm hữu hình.

Sự thật đáng buồn là các nhà quảng cáo sẽ tiếp tục chi tiền cho Facebook vì nó hiệu quả hơn các công cụ quảng bá khác như bảng quảng cáo ngoài trời hay quảng cáo trên TV, đặc biệt trong việc tiếp cận đúng người dùng có nhu cầu.

Điều này đặt câu hỏi về đạo đức kinh doanh khi Facebook đã lợi dụng căn bệnh ung thư để quảng bá sản phẩm phù hợp, như trường hợp của King. Hay lợi dụng cái chết của George Floyd để quảng bá cho những cá nhân/tổ chức cổ vũ và kích động bạo lực.

Một trong những điều thú vị của mạng xã hội là nó cho phép bạn kết nối với nhiều người khác và tìm kiếm sự giúp đỡ khi cần.

Tuy nhiên, trong bối cảnh các mạng xã hội hiện nay sử dụng những thuật toán tự động để thu thập dữ liệu và bán nó cho các nhà quảng cáo, người dùng cần hiểu và lường trước hậu quả trước khi đăng tải bất kỳ nội dung nào lên Facebook.

(Theo Zing)

Tương lai khó đoán của Facebook

Tương lai khó đoán của Facebook

Facebook sẽ chịu tổn thất từ chiến dịch tẩy chay quảng cáo hay tiếp tục "vững như bàn thạch" nhờ các cơ hội mới?

 
List comment
 
Thắt chặt quy định, buộc Facebook, Google tuân thủ pháp luật Việt Nam
icon

Các tổ chức, cá nhân nước ngoài cung cấp dịch vụ quảng cáo xuyên biên giới có phát sinh doanh thu tại Việt Nam phải nộp thuế và tuân thủ các quy định của pháp luật.  

 
Oppo chuẩn bị ra ứng dụng video ngắn kiểu TikTok
icon

Oppo sẽ là hãng điện thoại đầu tiên cung cấp dịch vụ video ngắn kiểu TikTok, cài đặt sẵn trên thiết bị của mình. Những hãng điện thoại lớn khác của Trung Quốc như Huawei và Vivo chưa có kế hoạch tương tự.

 
TikTok đứng trước bài toán bản quyền âm nhạc không thể phớt lờ
icon

Khi các nền tảng mạng xã hội càng lớn thì càng phải để ý đến vấn đề bản quyền âm nhạc. Vụ kiện của VNG khiến nhiều người đặt ra câu hỏi, về việc từ trước đến nay TikTok sử dụng âm nhạc có bản quyền như thế nào.

 
VNG kiện TikTok vi phạm bản quyền âm nhạc ở Việt Nam
icon

Đơn kiện VNG vừa gửi lên Tòa án nhân dân TP.HCM viết: “VNG yêu cầu TikTok xóa tất cả các đoạn nhạc lấy từ Zing khỏi ứng dụng và trang web TikTok, đồng thời bồi thường thiệt hại hơn 221 tỷ đồng (9,5 triệu USD)”.

 
Công nghệ của Huawei và “cuộc chiến” chống lại Covid-19
icon

Đại dịch Covid-19 khiến cả thế giới lao đao với nền kinh tế toàn cầu suy giảm một cách nghiêm trọng. Công nghệ đã, đang và sẽ tiếp tục song hành cùng với tất cả các nước để phòng chống đại dịch kinh hoàng này.

 
 
Hà Nội sắp lắp đặt thêm 14 điểm Wi-Fi công cộng miễn phí
icon

Sắp tới, Sở TT&TT Hà Nội sẽ chủ trì, phối hợp với Sở Du lịch, Sở Văn hóa Thể thao, VNPT Hà Nội lắp đặt hệ thống Wi-Fi công cộng miễn phí tại 14 điểm du lịch, danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử trên địa bàn thành phố.

CEO Facebook bị gọi chất vấn riêng trong vụ điều tra chống độc quyền
icon

Vụ điều tra chống độc quyền đối với Facebook đang tập trung vào chuyện họ mua lại Instagram và WhatsApp. Lần chất vấn CEO Mark Zuckerberg mới nhất có thể là dấu hiệu cho thấy vụ việc đang nghiêm trọng hơn.

Tổ chức đáng sợ trên Facebook vừa bị thanh trừng
icon

Trước khi bị Facebook thẳng tay loại bỏ, số lượng nhóm QAnon trên mạng xã hội này đã tăng lên mức kỷ lục.

Facebook bỏ 650 triệu USD để dàn xếp vụ kiện về dữ liệu người dùng
icon

Vào tháng 7 vừa qua, Facebook nâng số tiền đề nghị hòa giải cho vụ kiện vi phạm quyền riêng tư dữ liệu sinh trắc, từ 100 triệu USD lên 650 triệu USD. Đề nghị này được các bên liên quan đồng thuận.

Internet không giới hạn băng thông - bước đi hợp thời
icon

Công nghệ nói chung và thông tin - viễn thông nói riêng đã phát triển vượt xa ngoài sức tưởng tượng của con người và đưa đến khả năng “vạn vật kết nối” với chỉ cần một thiết bị cầm tay thông minh được kết nối mạng internet. 

 
123

Giấy phép hoạt động báo chí: Số 09/GP-BTTTT, Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 07/01/2019.

Tòa soạn: Tầng 7, Tòa nhà Cục Tần số Vô tuyến điện, 115 Trần Duy Hưng, Quận Cầu Giấy, Hà Nội

Điện thoại: 024 3 936 9966 - Fax: 024 3 936 9364

Hotline nội dung: 0888 911 911 - Email: toasoan@ictnews.vn

123