Vì sao khó thu tiền người đọc báo online?

Báo mạng bị thiệt hại lớn bởi thói quen “dùng chùa' của người thụ hưởng dịch vụ. Nhưng để thu phí người đọc online, các báo điện tử cũng lại phải chia tới 70% doanh thu của mình cho đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán.  

Thói quen đọc miễn phí đang “giết” các tờ báo online

Theo nhà báo Lê Xuân Trung - Phó Tổng biên tập báo Tuổi trẻ, báo chí đang gặp khó bởi thói quen đọc báo online miễn phí của người dùng mạng. Ngay cả chính những người làm báo cũng mặc nhiên với ý nghĩ mình phải làm báo online miễn phí. 

Sự phổ biến của thói quen này bắt nguồn từ một lý do chủ quan khác. Ngay từ thời điểm xuất hiện những trang báo điện tử đầu tiên, nhiều tòa soạn chỉ “di cư" trang báo giấy của mình lên mạng. Không có nhiều những nội dung được sản xuất riêng cho báo điện tử và thực sự đúng nghĩa điện tử. 

Vì sao khó thu tiền người đọc báo online?
Nhà báo Lê Xuân Trung - Phó Tổng biên tập báo Tuổi trẻ chia sẻ những khó khăn của việc thu tiền người đọc báo online. Ảnh: Trọng Đạt

Ở thời điểm đó, những tờ báo giấy có nguồn thu lớn từ bạn đọc, có lượng quảng cáo lớn không mặn mà cho sự ra đời của các phiên bản online. Do ít được đầu tư, phiên bản điện tử của các tờ báo này cũng không đem tới những nguồn thu như kỳ vọng.

Với những báo điện tử xuất phát điểm từ các công ty công nghệ hoặc hợp tác với đối tác công nghệ, họ nhanh chóng chiếm lĩnh thị trường báo mạng. Lượng độc giả và nguồn thu quảng cáo dồi dào ở thời kỳ đầu khiến các trang này cũng chưa tính tới giải pháp thu tiền người đọc báo online. 

Tới khi mạng xã hội xuất hiện và hút phần lớn doanh thu quảng cáo tại Việt Nam, các trang báo điện tử mới bắt đầu nhận thấy sự thiếu hụt nguồn thu từ độc giả. Đến lúc này, người đọc đã hình thành thói quen thụ hưởng nội dung miễn phí từ các tờ báo. Cũng bởi vậy, người làm báo cứ mãi loay hoay tìm cách thu phí độc giả online. 

Bản quyền nội dung: Điểm yếu chí tử của báo mạng

Ngoài thói quen tiếp nhận thông tin miễn phí của độc giả, cái khó của việc thu phí người đọc báo online còn nằm ở sự thiếu tôn trọng bản quyền lẫn nhau giữa các cơ quan báo chí. 

Vấn nạn xào xáo, copy của các tờ báo mạng khiến nhiều bài viết có nội dung đều na ná. Điều này khiến việc bán sản phẩm của các tòa soạn gặp rất nhiều khó khăn. 

Vì sao khó thu tiền người đọc báo online?
Việc thu phí báo chí online đòi hỏi các tòa soạn phải có nội dung chất lượng cao và khác biệt. Ảnh: Trọng Đạt

“Không thể có một tin bài hay khi bài viết vừa xuất hiện là ngay lập tức tràn ngập trên các trang báo điện tử và mạng xã hội. Các báo điện tử liệu có sẵn sàng cam kết bảo vệ bản quyền cho sản phẩm của nhau không?”, nhà báo Lê Xuân Trung đặt câu hỏi.

Để bán được báo online, công tác bản quyền là điều mà những người làm báo chân chính bắt buộc phải nghĩ đến. 

 

Nhà mạng “ăn" 70% doanh thu tiền bán báo

Một thách thức khác khi tiến hành thu phí người đọc báo online nằm ở công cụ thanh toán. Việc thiếu vắng công cụ thu phí là rào cản khiến các tờ báo online không thể thu phí ngay từ đầu. Đáng buồn hơn khi điều này vẫn đúng ngay cả ở thời điểm hiện tại. 

Theo ông Lê Quốc Minh - Phó Tổng giám đốc Thông tấn xã Việt Nam, khó khăn nhất khi bán báo online chính là khâu thanh toán. 

Vì sao khó thu tiền người đọc báo online?
Ông Lê Quốc Minh - lãnh đạo cơ quan báo chí đầu tiên tại Việt Nam triển khai giải pháp thu phí người đọc online. 

Là một trong những tờ báo tiên phong trong việc thu phí độc giả, trang Vietnamplus mà ông Minh từng làm Tổng biên tập đã bắt đầu cung cấp các nội dung thu phí từ tháng 6/2018. 

Chia sẻ kinh nghiệm của mình, ông Lê Quốc Minh cho biết, người Việt không thích thanh toán bằng thẻ tín dụng. Họ cũng rất ngại sử dụng ví điện tử. Để tiện lợi cho độc giả, đơn vị này đã liên kết với nhà mạng và chọn tài khoản viễn thông làm công cụ thanh toán online. 

Ở thời kỳ đầu, tỷ lệ ăn chia mà nhà mạng áp đặt cho tờ báo này là 70 - 30. Trong đó, 70% doanh thu từ người đọc báo thuộc về nhà mạng, 30% thuộc về chủ sở hữu nội dung. Sau nhiều tranh đấu, dù từng được điều chỉnh thành 35 - 65, tỷ lệ này không kéo dài được lâu và nhanh chóng bị đẩy về mức cũ. 

Theo ông Lê Quốc Minh, dù chỉ hưởng 30% doanh thu từ việc bán báo mạng, tòa soạn tiếp tục phải chia sẻ khoản tiền này cho các công ty công nghệ, đơn vị kinh doanh. Với tỷ lệ ăn chia về phương thức thanh toán như hiện nay, các tòa soạn chắc chắn sẽ không thể trang trải được chi phí hoạt động. 

Vẫn còn rất nhiều điều phải làm để có thể thu phí người đọc báo online. Tuy vậy, “Chúng ta không thể cứ mãi làm việc không công. Thu phí người đọc báo là xu thế tất yếu phải xảy ra.”, ông Lê Quốc Minh khẳng định.  

(Đón xem kỳ 3: Mô hình kinh tế nào cho báo chí Việt Nam?)

Trọng Đạt

Tìm lời giải về nguồn thu cho báo chí Việt Nam

Tìm lời giải về nguồn thu cho báo chí Việt Nam

Nhiều cơ quan báo chí đã sụt giảm doanh thu đến 50%, thậm chí 60-70% do tác động của dịch Covid-19. Do vậy, nhiều mô hình kinh doanh đang được cân nhắc nhằm tìm ra lời giải cho báo chí Việt Nam.

 
List comment
 
Phê duyệt Kế hoạch chuyển đổi số Bộ TT&TT giai đoạn 2021–2025
icon

Bộ TT&TT đặt mục tiêu Bộ thuộc nhóm 5 bộ, ngành, dẫn đầu về ứng dụng CNTT, chuyển đổi số giai đoạn 2021 – 2025, hình thành hệ sinh thái số trong Bộ, xây dựng thành công Bộ TT&TT số.

 
Viettel thay đổi nhận diện thương hiệu, tuyên bố sứ mệnh mới
icon

Ngày 7/1/2021, Viettel công bố tái định vị thương hiệu Vietel, với bộ nhận diện gồm logo và slogan mới. Đây là lần thứ hai Viettel chủ động thực hiện tái định vị thương hiệu sau lần đầu tiên vào năm 2004.

 
Mua bán Bitcoin ở Việt Nam có vi phạm luật không?
icon

Việc sử dụng Bitcoin như một phương tiện thanh toán là vi phạm pháp luật, còn đầu tư Bitcoin hiện vẫn chưa có quy định điều chỉnh tại Việt Nam.

 
Hà Giang dự kiến chi 50 tỷ đồng cho ứng dụng CNTT, chuyển đổi số trong năm 2021
icon

UBND tỉnh Hà Giang dự kiến tổng nhu cầu kinh phí thực hiện các nhiệm vụ, dự án về ứng dụng CNTT, chuyển đổi số, đảm bảo an toàn thông tin mạng của tỉnh Hà Giang năm 2021 là 50 tỷ đồng.

 
Huawei sẽ có một năm trầm lắng
icon

Năm nay, Huawei có khả năng ghi nhận kinh doanh 5G sụt giảm, lấn sâu hơn vào phần mềm, trong khi hi vọng mảng smartphone được ‘đặc xá’ dưới thời tân Tổng thống Mỹ.

 
 
Mỹ xem xét thêm Ali và Tencent vào lệnh cấm đầu tư
icon

Theo một số nguồn tin, nhà chức trách Mỹ đang xem xét việc cấm đầu tư vào Ali và Tencent sau lệnh cấm giao dịch với 8 ứng dụng của Trung Quốc.  

Facebook, Twitter tạm khóa tài khoản Tổng thống Trump
icon

Facebook và Twitter tạm khóa tài khoản ông Donald Trump do liên tục đưa ra phát biểu sai về kết quả bầu cử Tổng thống Mỹ 2020.

Ngọc “Rambo” và nhiều kênh giang hồ mạng vẫn được YouTube 'bảo kê'
icon

Không chỉ có Ngọc “Rambo”, nhiều kênh giang hồ mạng khác vẫn ngang nhiên đăng tải các clip cổ súy bạo lực mà không hề bị YouTube xử lý.

Bắc Ninh: Hệ thống camera an ninh giúp trấn áp tội phạm hiệu quả
icon

Theo Sở TT&TT Bắc Ninh, hệ thống hơn 300 camera giám sát lắp tại những vị trí trọng yếu của thành phố đã góp phần tác động đến tâm lý tội phạm, khiến các đối tượng e ngại, không manh động, liều lĩnh như trước.

Thuế cá nhân sắp được quản lý theo dữ liệu thẻ căn cước công dân
icon

Theo lãnh đạo Vụ Kê khai và Kế toán thuế, năm 2021, cơ quan thuế sẵn sàng đón nhận cơ sở dữ liệu về thẻ căn cước công dân của Bộ Công an để tiến hành thủ tục đăng ký, quản lý thuế đối với cá nhân.

 
123

Giấy phép hoạt động báo chí: Số 09/GP-BTTTT, Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 07/01/2019.

Tòa soạn: Tầng 7, Tòa nhà Cục Tần số Vô tuyến điện, 115 Trần Duy Hưng, Quận Cầu Giấy, Hà Nội

Điện thoại: 024 3 936 9966 - Fax: 024 3 936 9364

Hotline nội dung: 0888 911 911 - Email: toasoan@ictnews.vn

123