Lối đi nào cho 'tường phí' báo chí trả tiền?

Tường phí cho báo chí trả tiền không phải bài toán dễ giải với các cơ quan báo chí Việt Nam, dù đã có sẵn nhiều mô hình thành công ở nước ngoài.

Tường phí (paywall) là phương pháp giới hạn một phần hoặc tất cả nội dung, để từ đó buộc người sử dụng phải trả tiền để tiếp tục khám phá phần còn lại. Từ khoảng giữa thập niên 2010, báo chí phương Tây đã thi nhau dựng lên các loại tường phí ‘cứng’ (hard) và ‘mềm’ (soft) hoặc trộn lẫn cả hai để thu phí người đọc bắt buộc.

Thành công của các mô hình thu phí phương Tây là cơ sở để báo chí nước ta học hỏi. Tuy vậy, trải qua rất nhiều cuộc tọa đàm, hội thảo bàn về cách xây dựng và thu phí báo chí, mới có một cơ quan duy nhất thử nghiệm hình thức dựng tường phí học theo báo chí nước ngoài. 

Rõ ràng, phần còn lại là những cơ quan báo chí còn khá dè dặt trong việc đặt tường phí vì chưa có giải pháp nào thực sự đột phá nếu chỉ tìm cách bắt chước y hệt mô hình nước ngoài. Vậy những loại tường phí nước ngoài có gì đặc biệt? 

Tường phí ‘cứng’

Tường phí cứng là mô hình trả phí bắt buộc, được áp dụng chủ yếu ở một số tờ báo lớn nhất thị trường như The Times hay Wall Street Journal. Loại tường phí này buộc người đọc phải trả tiền để đọc bất kỳ nội dung nào có trên ấn bản điện tử của tờ báo với đối tượng độc giả hướng tới là những người sẵn sàng bỏ tiền mà không có một chút đắn đo.

Tương tự, tường phí ‘cứng’ thường được áp dụng cho những sản phẩm đã thống trị thị trường mà đơn vị chủ quản không phải cân nhắc quá nhiều về mức giá. Chẳng hạn, Netflix sau khi đã thống trị thị trường video theo yêu cầu đã bỏ luôn hình thức cho xem miễn phí 30 ngày. Ở chiều ngược lại, một số dịch vụ mới ra mắt muốn cạnh tranh phải cho người dùng xem thử miễn phí như Apple TV+ (tường phí ‘mềm’).

Như vậy, không chỉ với báo chí, các nền tảng dịch vụ khác đều chọn cách linh hoạt khi áp đặt tường phí ‘cứng’. Nếu chưa phải sản phẩm thống trị thị trường, tường phí ‘cứng’ là cách nhanh nhất để đẩy người dùng một đi không trở lại.

Tường phí ‘mềm’

Một giải pháp linh hoạt hơn được nhiều tờ báo nước ngoài đang áp dụng là tường phí ‘mềm’. Nghĩa là độc giả được đọc miễn phí một số lượng bài viết nhất định theo ngày hoặc được đọc các bài viết cũ và phải trả tiền để đọc những bài viết áp phí.

Một kiểu tường phí ‘mềm’ linh hoạt hơn là chỉ cho đọc một nửa nội dung hoặc giới hạn thời gian đọc. Kiểu tường phí có tính mời chào này khá giống với những ứng dụng chỉ cho sử dụng tính năng cơ bản và bắt trả tiền để dùng các tính năng nâng cao.

Lối đi nào cho 'tường phí' báo chí trả tiền?
Tường phí 'mềm' cung cấp một số nội dung miễn phí, bên cạnh các nội dung trả phí.

Tường phí nào cho Việt Nam?

Khó có thể đưa ra kết luận loại tường phí nào là tối ưu ở thị trường báo chí thu phí Việt Nam khi không có số liệu cụ thể. Tuy nhiên, nếu nhìn vào các dịch vụ tương đương cung cấp trên nền tảng Internet, có thể thấy sự vượt trội của tường phí ‘mềm’ so với tường phí ‘cứng’.

 

Chẳng hạn, trong lĩnh vực game, số lượng game online thu phí bắt buộc ở thị trường chỉ đếm trên đầu ngón tay so với con số 714 game được cấp phép phát hành. Ở lĩnh vực điện ảnh, các nền tảng ngoại như Netflix thường áp đặt tường phí ‘cứng’. Trong khi đó các nền tảng nội như POPS TV, Clip TV, FPT Play hay Zing TV lại áp dụng tường phí ‘mềm’, cung cấp song song một số bộ phim miễn phí bên cạnh phim trả tiền. 

Tất nhiên, sự so sánh này có thể là khập khiễng bởi nội dung báo chí khác hoàn toàn so với nội dung giải trí. Tuy nhiên, vẫn có một tỷ lệ chuyển đổi chung (conversion rate) được các chuyên gia đưa ra là khoảng 10% ở Việt Nam (tỷ lệ có thể khác nhau phụ thuộc vào nền tảng, nội dung, cách thức phân phối). Tức 100 người tiếp cận sẽ có 10 người chấp nhận trả tiền và 90 người bỏ đi.  

Lối đi nào cho 'tường phí' báo chí trả tiền?
Tỷ lệ chuyển đổi trung bình trên Facebook là 9,21%. (Nguồn: WordStream)

Như vậy, báo chí thu phí phải thu hút được hàng chục triệu người đọc mới nên tính đến việc áp tường phí ‘cứng’. Các tờ báo nổi tiếng nhất, lượng độc giả cao nhất có thể áp dụng phương pháp tường phí ‘cứng’ nhưng lượng độc giả mất đi rất đáng cân nhắc. 

Chẳng hạn, tờ The Times (Anh) sau khi chuyển sang thu phí bắt buộc đã mất 90% lượng truy cập và kiếm được 50.000 thuê bao trả phí mỗi tháng khi áp đặt tường phí ‘cứng’. Đến nay, gần 10 năm sau ngày ra quyết định lịch sử đó, tờ báo điện tử của ông trùm truyền thông Rupert Murdoch đã có 304.000 thuê bao chấp nhận trả 26 bảng Anh/tháng. Con số này chưa bao gồm gần 360.000 thuê bao đặt mua báo in thường xuyên. Lợi nhuận trước thuế của tờ này là 3,75 triệu bảng trên doanh thu 330,2 triệu bảng vào năm 2019. 

Những con số đó chỉ ra rằng áp tường phí ‘cứng’ sẽ làm gia tăng chi phí như chi phí kỹ thuật, marketing, đầu tư nội dung chất lượng… Đây là những vấn đề mà báo chí trả tiền cần cân nhắc. 

Lối đi nào cho 'tường phí' báo chí trả tiền?
Ông trùm Rupert Murodch là người đã phát triển thành công đế chế tin tức ở phương Tây với tài sản cá nhân khoảng 17,7 tỷ USD.

Vậy tường phí ‘mềm’ liệu có phải lời giải cho báo chí thu phí ở Việt Nam? Nếu nhìn vào tình trạng tin tức tràn lan như hiện nay, tường phí ‘mềm’ có thể là một giải pháp an toàn, không đột phá nhưng cũng không khiến cơ quan báo chí mất đi độc giả truy cập thường xuyên.

Nhưng nhìn rộng hơn, nếu mọi thứ đều áp đặt tường phí ‘mềm’, liệu độc giả có chấp nhận trả phí khi có đầy rẫy nội dung miễn phí? Đây chính là bài toán khó mà các nền tảng xem phim trong nước phải đau đầu đi tìm lời giải. 

Đó là bài toán đầu tư mua phim bản quyền tốn kém nhưng dễ dàng bị xâm phạm bản quyền bởi các website phim lậu. Và không có gì đảm bảo tình trạng tương tự không thể xảy ra đối với báo chí trả tiền khi áp đặt tường phí.

Phương Nguyễn

Giải pháp “bức tường thời gian” để giảm thiểu phụ thuộc cho báo chí thu phí

Giải pháp “bức tường thời gian” để giảm thiểu phụ thuộc cho báo chí thu phí

Làm thế nào để các tờ báo có thể thoát khỏi sự phụ thuộc lưu lượng truy cập vào các nền tảng xã hội khi triển khai thu phí là một trong những thách thức hàng đầu.  

Chiến lược nào cho báo chí thu phí nội dung?

Chiến lược nào cho báo chí thu phí nội dung?

Một chiến lược dài hạn và khả thi cho thu phí báo chí là điều mà nhiều cơ quan báo chí còn đang đi tìm lời giải.

 
List comment
 
Doanh nghiệp, tổ chức “bắt tay” cùng chuyển đổi số
icon

VNPT tin tưởng hệ sinh thái giải pháp Chuyển đổi số cho doanh nghiệp sẽ đáp ứng nhu cầu chuyển đổi số của khối DN thành viên Hội tin học TP.Hồ Chí Minh theo các giai đoạn số hoá, ứng dụng công nghệ số và chuyển đổi số theo chuyên ngành.

 
Elon Musk đã giàu hơn Bill Gates
icon

CEO Tesla đã vượt mặt đồng sáng lập Microsoft, trở thành người giàu thứ 2 thế giới.

 
Elon Musk: Game là khởi đầu sự nghiệp của tôi
icon

Nhà sáng lập Tesla và SpaceX cho rằng chính ham mê chơi game đã kích thích ông tạo nên những công ty đầu tiên.

 
Quán ăn “lên app', chất lượng lên tầm
icon

Nếu muốn tồn tại trong thời điểm hậu Covid-19 đối với các nhà hàng, quán ăn nhỏ lẻ, việc bắt tay với nền tảng giao nhận thức ăn còn mang đến nhiều lợi ích bất ngờ.  

 
Ứng dụng giúp doanh nhân khởi nghiệp nâng cao kỹ năng đàm phán
icon

Nhóm nghiên cứu đến từ Đại học RMIT kết hợp với Sở KH&CN TP.HCM và Học viện doanh nhân MVV Academy vừa cho ra mắt ứng dụng học trực tuyến miễn phí DOST Training, nhằm nâng cao kỹ năng đàm phán cho doanh nhân khởi nghiệp.

 
 
Viettel đứng đầu về chất lượng dịch vụ di động tại Việt Nam
icon

Theo kết quả đo kiểm chất lượng dịch vụ di động quý 3/2020 do Bộ Thông tin & Truyền thông vừa công bố, Viettel vượt quy chuẩn và đứng đầu ở cả 6 chỉ tiêu kỹ thuật.

Ấn Độ kêu gọi tẩy chay Netflix vì cảnh hôn trong đền Hindu
icon

Cảnh sát được yêu cầu điều tra Netflix sau khi một thành viên của Đảng cầm quyền phản đối cảnh phim trong bộ “A Suitable Boy” diễn ra trong ngôi đền Hindu.  

Hoá đơn điện tử bắt buộc cho doanh nghiệp?
icon

Theo nghị định 119/2018/NĐ-CP, từ ngày 1/11/2020, tất cả các doanh nghiệp sẽ phải phát hành và sử dụng hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ.

Lệnh cấm TikTok sẽ được thông qua bất kể Tổng thống Mỹ là ai
icon

Robert O'Brien, Cố vấn An ninh Mỹ cho rằng lệnh cấm đối với TikTok và WeChat vẫn sẽ được thông qua ngay cả khi tổng thống Mỹ đắc cử là ai.

TikToker đầu tiên đạt 100 triệu người theo dõi
icon

Charli D’Amelio là người dùng TikTok đầu tiên đạt 100 triệu lượt theo dõi, bỏ xa hai đối thủ phía sau.  

 
123

Giấy phép hoạt động báo chí: Số 09/GP-BTTTT, Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 07/01/2019.

Tòa soạn: Tầng 7, Tòa nhà Cục Tần số Vô tuyến điện, 115 Trần Duy Hưng, Quận Cầu Giấy, Hà Nội

Điện thoại: 024 3 936 9966 - Fax: 024 3 936 9364

Hotline nội dung: 0888 911 911 - Email: toasoan@ictnews.vn

123